Marka bir işletmenin mal ve hizmetlerini diğer işletmelerin mal ve hizmetlerinden ayırt etmeye yarayan her türlü işarettir.

 

İşletmelerin ticari hayatlarında önemli bir rol oynayan, şirketlerin yüzü ve kimliklerini yansıtan “PARMAK İZİ GİBİDİR”. Tüketiciye ticari kaynak gösterir, kimi zaman bir kalite simgesi veya tanıtım aracıdır. Bir markayla tüketiciye birden çok bilgi verilebilir.

 

Ad ve soyadlar dahil, sözcükler, harfler, sayılar, şekiller, sesler ve renkler, bunların kombinasyonu ve hatta malların biçimi veya ambalajları marka olarak tescil edilebilmektedir.

Tescil edilen bir marka, başvuru tarihinden itibaren 10 yıl süre ile korumadan yararlanır ve 10’ar yıllık periyotlarla yenilenmek suretiyle sınırsız süre ile korunması mümkündür.

 

Marka;

• Başkasına devredilebilir,
• Miras yolu ile intikal edebilir,
• Kullanma hakkı lisans konusu olabilir,
• Rehin verilebilir,
• Teminat olarak gösterilebilir.

 

MARKA TESCİLİNİN MARKA SAHİBİNE SAĞLADIĞI HAKLAR

 

Marka koruması esas olarak tescil yoluyla elde edilebilir. Marka tescilinden doğan haklar münhasıran marka sahibine aittir. Marka tescili, sahibine, marka ile aynı olan herhangi bir işaretin, tescil kapsamına giren mal veya hizmetlerde kullanılmasını, marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetlerle aynı veya benzer mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli  marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılmasını, aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde olmasına bakılmaksızın, tescilli marka ile aynı veya benzer olan ve Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle markanın itibarından haksız bir yarar elde edecek veya itibarına zarar verecek veya ayırt edici karakterini zedeleyecek nitelikteki herhangi bir işaretin haklı bir sebep olmaksızın kullanılmasını önleme hakkını vermektedir.

 

MARKA TESCİLİNİ ENGELLEYEN TEMEL SEBEPLER

Şekli incelemesi tamamlanan bir başvuru, mutlak ret nedenleri çerçevesinde re’sen incelemeye tabi tutulmaktadır. Mutlak ret nedenlerinin varlığı halinde başvuru, tescili talep edilen mal ve hizmetlerin tamamı veya bir kısmı için reddedilmektedir

 

 

MARKA TESCİLİ ZORUNLU MUDUR ?

Markaların tescili zorunlu olmamakla birlikte, tescil marka üzerindeki hakları ispatlayan ve marka ihlalini engelleyen en önemli araçtır. Tescilli marka, sahibine daha geniş bir koruma sağlandığından faaliyette bulunulan bütün ülkelerde marka tescili önemle tavsiye edilmektedir.

 

MARKA HAKKININ SONA ERMESİ

Tescilli bir marka üzerindeki tescilden doğan haklar;

• Markanın 10 yıllık koruma süresi sonunda yenilenmemesi,
• Marka sahibinin marka hakkından vazgeçmesi, markanın mahkemece hükümsüz kılınması veya iptal edilmesi hallerinde sona erer.
•  
• MARKANIN KULLANILMASI ZORUNLULUĞU

Markanın, tescil tarihinden itibaren beş yıl içinde, haklı bir neden olmadan Türkiye’de ciddi biçimde kullanılmaması veya kullanımına beş yıl kesintisiz ara verilmesi iptal gerekçesidir. Bu nedenle marka başvuruları sadece üretilmesi ya da sunumu planlanan mal ve hizmetler belirtilerek yapılmalıdır. Markaların kullanılması düşünülmeyen mal ve hizmetleri kapsayacak şekilde tescili, tescil maliyetlerini artırdığı gibi markanın kullanılmayan mal ve hizmetler bakımından iptali riskini de beraberinde getirmektedir.

 

MARKA HAKKININ İHLALİ

Markanın tescil edilmesi markaya kendiliğinden bir koruma sağlamamakta sadece hakkın tespiti ve tescili işlevi görmektedir. Dolayısıyla, markanın başkaları tarafından haksız kullanımı ve marka hakkının ihlali durumunda marka sahibinin bu tür haksız kullanımları takip ederek yetkili mahkemelerde nezdinde dava açmak suretiyle tescilli markadan kaynaklanan haklarının ihlalini önlemesi gerekmektedir.Marka hakkının ihlal edilmesi halinde, suçun niteliğine bağlı olarak 1 ve 4 yıl arasında hapis ve 20.000 güne kadar adli para cezası verilebilir.

 

MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ

Mutlak ve nispi ret nedenlerinden birinin varlığı durumunda mahkeme tarafından markanın kısmen veya tamamen hükümsüzlüğüne karar verilebilmektedir.